VSGA tổng hợp và chia sẻ đến độc giả bốn tin tức đáng chú ý trong lĩnh vực viễn thám tuần qua: Nhóm nghiên cứu KAIST giới thiệu phương pháp ProSR nhằm nâng cao độ phân giải ảnh SAR, bảo toàn đặc trưng tán xạ vật lý. Shield AI lần đầu triển khai hệ thống AI Hivemind trên vệ tinh NOVI, thúc đẩy công nghệ tự chủ trên quỹ đạo. Planet công bố dữ liệu giám sát carbon rừng toàn cầu, độ phân giải 3 m. Long March 6C của Trung Quốc phóng thành công 7 vệ tinh.
AI nâng cao độ phân giải ảnh SAR, bảo toàn đặc trưng tán xạ vật lý
Một nghiên cứu mới của các nhà khoa học tại Viện Khoa học và Công nghệ Tiên tiến Hàn Quốc (KAIST) giới thiệu phương pháp ProSR (Semantic-Prototype-Guided Super-Resolution) nhằm nâng cao độ phân giải ảnh radar khẩu độ tổng hợp (SAR) bằng mô hình AI. Nghiên cứu được công bố trên arXiv ngày 2/9/2026.
Khác với các phương pháp khuếch tán (Diffusion) thông thường, ProSR mô hình hóa quá trình nâng cao độ phân giải dưới dạng dự đoán các token rời rạc có định hướng ngữ nghĩa, giúp hạn chế hiện tượng làm mờ hoặc biến dạng các cấu trúc tán xạ đặc trưng của ảnh SAR.
Phương pháp đồng thời sử dụng học tự giám sát (Self-Supervised Learning) để khai thác thông tin ngữ nghĩa mà không cần phụ thuộc nhiều vào dữ liệu gán nhãn.
Nghiên cứu xây dựng bộ đánh giá ảnh SAR độ phân giải 0,25 m từ Umbra Open Dataset. Kết quả cho thấy ProSR có khả năng phục hồi các đối tượng nhỏ tốt hơn và duy trì các đặc trưng tán xạ, trong khi một số mô hình khuếch tán hiện có có xu hướng tạo ra cấu trúc bị nhòe hoặc biến dạng.
Đối với lĩnh vực Viễn thám – GIS, kết quả này mở ra hướng ứng dụng AI để nâng cao giá trị của dữ liệu SAR độ phân giải thấp trong các bài toán như nhận dạng mục tiêu tự động, giám sát cơ sở hạ tầng và phân tích các đối tượng có kích thước nhỏ. Đáng chú ý, phương pháp không chỉ hướng tới hình ảnh có độ sắc nét cao hơn mà còn đặt mục tiêu duy trì tính nhất quán vật lý của tín hiệu SAR, yếu tố quan trọng đối với các ứng dụng phân tích chuyên sâu.
Nguồn: https://arxiv.org/pdf/2609.02377
AI lần đầu được triển khai trên vệ tinh NOVI, thúc đẩy công nghệ tự chủ trên Quỹ đạo
Shield AI, Sedaro và NOVI Space vừa công bố hoàn thành thử nghiệm công nghệ vận hành vệ tinh tự chủ trên quỹ đạo, đánh dấu lần đầu hệ thống AI Hivemind của Shield AI được triển khai trên một vệ tinh hoạt động ở quỹ đạo Trái Đất thấp (LEO).
Trong thử nghiệm, Hivemind kết hợp với Autonomy Framework for the Edge (SAFE) của Sedaro để tối ưu hóa đồng thời nhiều yếu tố như lập kế hoạch chụp ảnh, trạng thái vệ tinh, mức năng lượng pin và hướng ngắm. Trong 24 giờ, hệ thống đã thực hiện 189 lệnh điều khiển do AI tạo ra và được kiểm chứng trước khi thực thi.
Một thử nghiệm khác sử dụng SAFE và Edge Deployable Simulators (EDS) giúp tăng 8% khả năng khởi tạo liên lạc qua mạng Iridium.
Kết quả cho thấy các công nghệ AI và tự chủ trên quỹ đạo (on-orbit autonomy) có thể được tích hợp vào các chòm vệ tinh hiện có, giảm phụ thuộc vào điều khiển thủ công từ mặt đất và giảm tải cho đội ngũ vận hành.
Đối với viễn thám và quan sát Trái Đất, công nghệ này mở ra khả năng để vệ tinh tự động ưu tiên nhiệm vụ thu nhận ảnh, tối ưu lịch chụp, quản lý năng lượng và điều chỉnh hướng ngắm. Khi kết hợp với các chòm vệ tinh lớn, AI trên quỹ đạo có thể giúp rút ngắn thời gian phản ứng và nâng cao hiệu quả khai thác dữ liệu quan sát Trái Đất.
Thử nghiệm trên NOVI được xem là một bước tiến trong quá trình chuyển đổi từ mô hình “vệ tinh thu nhận dữ liệu – xử lý dưới mặt đất” sang “vệ tinh có khả năng tự phân tích, tối ưu nhiệm vụ và ra quyết định ngay trên quỹ đạo”.
Nguồn: spacewatch.global
Planet ra mắt bộ dữ liệu giám sát carbon rừng toàn cầu
Planet vừa công bố sản phẩm Forest Carbon Monitoring, cung cấp dữ liệu ước tính lượng carbon được lưu trữ trong sinh khối trên mặt đất của rừng với độ phân giải 3 m, cập nhật theo quý. Bộ dữ liệu đồng thời cung cấp thông tin về chiều cao tán và độ che phủ tán rừng, phục vụ giám sát rừng, giảm mất rừng và thông tin về thị trường carbon.
Dữ liệu lịch sử được cung cấp từ năm 2021, cho phép phân tích biến động carbon theo thời gian. Planet sử dụng AI kết hợp ảnh PlanetScope với dữ liệu LiDAR trên không và vệ tinh để xây dựng các ước tính ở quy mô toàn cầu, hướng tới khả năng theo dõi tới cấp độ từng cây.
Đối với lĩnh vực Viễn thám – GIS, sản phẩm cho thấy xu hướng tích hợp ảnh vệ tinh đa thời gian + AI + LiDAR + dữ liệu không gian nhằm tự động hóa đánh giá sinh khối và carbon rừng. Đây là nguồn dữ liệu có tiềm năng hỗ trợ xây dựng đường cơ sở carbon, giám sát mất rừng, đánh giá hiệu quả bảo vệ rừng và cung cấp thông tin cho thị trường carbon cũng như quản lý tài nguyên rừng.
Việc thương mại hóa dữ liệu carbon có độ phân giải cao và cập nhật thường xuyên cho thấy viễn thám đang chuyển từ theo dõi diện tích rừng sang định lượng các chỉ tiêu sinh thái – carbon, mở rộng đáng kể vai trò của dữ liệu địa không gian trong quản lý và bảo tồn rừng.
Nguồn:spacenews.com
Tên lửa Long March 6C phóng thành công 7 vệ tinh
Ngày 25/8/2026, tên lửa Long March 6C của Trung Quốc được phóng từ Trung tâm phóng vệ tinh Thái Nguyên, tỉnh Sơn Tây lúc 11:21 giờ Bắc Kinh (03:21 UTC) và đưa thành công 7 vệ tinh lên quỹ đạo. Các vệ tinh gồm:
- GalaxySpace AirSat 14
- GalaxySpace AirSat 15
- Lingzhi-09, vệ tinh CubeSat của Thái Lan
- Các vệ tinh khác phục vụ các nhiệm vụ công nghệ và quan sát Trái Đất.
Đặc biệt, Lingzhi-09 là một CubeSat của Thái Lan, cho thấy khả năng Trung Quốc đang cung cấp dịch vụ phóng cho khách hàng nước ngoài, trong đó có khu vực Đông Nam Á. Một số nguồn cũng cho biết trong nhóm tải trọng có các vệ tinh SAR băng X, cho thấy xu hướng tiếp tục mở rộng năng lực quan sát Trái Đất bằng radar của Trung Quốc.
Nguồn: spacenews.com
